خسارت سنگین به حوزه سفر و درخواست فوری برای رفع فشار مالیاتی

بر اساس گزارش پایگاه خبری سفرنویسان، حرمت‌الله رفیعی با توضیح چالش‌های پیش روی فعالان این عرصه در وضعیت کنونی اظهار داشت: برخلاف بسیاری از بخش‌های اقتصادی دیگر، صنعت گردشگری در زمان بحران کالایی برای عرضه ندارد و با تعطیلی فعالیت‌ها، درآمد آن به صفر و حتی منفی می‌رسد.

رئیس اتحادیه آژانس‌های مسافرتی ایران در گفت‌وگو با خبرنگاران، با اشاره به ویژگی منحصر به فرد این حوزه تأکید کرد: این صنعت نخستین قربانی بحران‌هاست. زیرا نه امکان فروش تور وجود دارد، نه مسافری وارد می‌شود و نه راهی برای جبران ضررها هست. در چنین وضعیتی، آژانس‌ها هیچ درآمدی ندارند، اما هزینه‌های ثابتی مانند حقوق کارکنان، آب، برق و اجاره همچنان ادامه دارد. در این شرایط، ادارات مالیاتی نیز فشار مضاعفی بر فعالانی که درآمدشان منفی است، وارد می‌کنند.

وی افزود: حتی پیش از آغاز درگیری‌های اخیر نیز وضعیت مالی آژانس‌ها چندان مناسب نبود، اما طی ماه گذشته فعالیت‌ها تقریباً به طور کامل متوقف شده و شکاف بین هزینه و درآمد به شکل بی‌سابقه‌ای افزایش یافته است.

تهدید اشتغال ده‌ها هزار نفر

رئیس اتحادیه آژانس‌های مسافرتی با اشاره به نقش این صنعت در ایجاد فرصت‌های شغلی و لزوم حفظ آن‌ها حتی در دوران دشوار گفت: در حال حاضر حدود ۶ هزار آژانس دارای مجوز در کشور فعالیت می‌کنند. اگر هر کدام به طور متوسط تنها ۱۰ نیرو داشته باشند، دست‌کم ۶۰ هزار نفر به صورت مستقیم از این راه امرار معاش می‌کنند که این رقم بدون در نظر گرفتن خانواده‌های آن‌هاست.

رفیعی هشدار داد: تداوم این روند، به از دست رفتن سرمایه انسانی آموزش‌دیده منجر خواهد شد. خروج این نیروها از چرخه کار، بازگشت به شرایط عادی را حتی پس از پایان بحران، بسیار سخت و طولانی می‌کند.

او با مرور خاطرات دوران همه گیری کرونا و رکود کامل این صنعت بیان کرد: در آن برهه، آژانس‌ها توان پرداخت حقوق را نداشتند و مجبور به کاهش نیرو شدند. آن دوره حدود دو سال طول کشید و در این مدت، بخش بزرگی از کارکنان این حوزه خارج شدند و دیگر بازنگشتند.

رفیعی ادامه داد: در همان سال‌ها، اتحادیه راهکار مشخصی به دولت ارائه داد. پیشنهاد این بود که به جای پرداخت هزینه‌های سنگین بعدی مانند بیمه بیکاری که بازگشت سرمایه‌ای ندارد، تسهیلات ارزان‌قیمت برای حفظ مشاغل پرداخت شود. بر اساس نظر کارشناسان اقتصادی، ایجاد هر شغل در این حوزه حدود ۲۰۰ میلیون تومان هزینه دربردارد و آن زمان پیشنهاد شد حداقل نیمی از این مبلغ به صورت وام کم‌بهره در اختیار آژانس‌ها قرار گیرد تا نیروها حفظ شوند و وام نیز بازگردانده شود. اما این پیشنهاد عملی نشد و نتیجه آن از دست رفتن نیروهای متخصص بود.

به گفته وی، این طرح در جلسات رسمی با حضور مسئولان بلندپایه مطرح شد اما در نهایت به مرحله اجرا نرسید.

او دلیل این بی‌توجهی را ضعف در مدیریت دانست و افزود: متأسفانه برای برخی مدیران اهمیتی ندارد که با آسیب دیدن این صنعت، چه تعداد بیکار می‌شوند و چه ضربه‌ای به منافع ملی وارد می‌آید.

رفیعی یادآوری کرد: در ماجرای کرونا و با نادیده گرفتن پیشنهاد اتحادیه، هزینه‌های سنگین‌تری به دولت تحمیل شد. زیرا نیروهای اخراج شده به سمت دریافت بیمه بیکاری رفتند. در حالی که می‌شد با پرداخت وام کم‌بهره، هم شغل‌ها حفظ شود و هم منابع بازگردانده شود. اما مبالغ بیشتری صرف پرداخت بیمه بیکاری شد بدون آن که نیروی انسانی به چرخه کار بازگردد.

هشدار مجدد

رئیس اتحادیه آژانس‌های مسافرتی ایران با اشاره به شرایط کنونی و تشدید تنش‌ها گفت: امروز دوباره هشدار می‌دهم. اگر حمایت‌های قانونی از آژانس‌ها صورت نگیرد، پیامدهای این بحران مستقیماً گریبان‌گیر دولت خواهد شد.

او خواستار اعطای وام‌های کم‌بهره به ازای حفظ هر یک از کارکنان آژانس‌ها با حداقل یک سال فرصت برای آغاز بازپرداخت شد و اعلام کرد: با بی‌توجهی به این صنعت، آژانس‌ها ناچار به قطع همکاری با نیروهای خود خواهند شد؛ افرادی که بلافاصله متقاضی بیمه بیکاری می‌شوند و هزینه آن کاملاً بر دوش دولت خواهد بود.

مالیات، عاملی برای تشدید بحران

رفیعی یکی دیگر از مشکلات جدی آژانس‌ها در ماه گذشته را فشار ادارات مالیاتی بر آن‌ها در شرایط درآمد منفی عنوان کرد و گفت: امروز آژانس‌ها هیچ درآمدی ندارند، اما همچنان تحت فشار مالیاتی هستند. در حالی که آن‌ها فروشنده خدمات دیگران هستند و خود کالایی برای فروش ندارند. تنها کارمزد فروش خدمات را دریافت می‌کنند که اکنون به دلیل توقف سفرها، خدمتی هم برای فروش وجود ندارد. اما ادارات مالیات با نادیده گرفتن این واقعیت که کارمزد فروش معاف از مالیات است، آژانس‌ها را برای پرداخت مالیات تحت فشار قرار می‌دهند.

او تأکید کرد: در وضعیت فعلی، مالیات عملاً به ابزاری برای تضعیف بیشتر این صنعت تبدیل شده و با وجود تکرار این موضوع، تاکنون اقدام مؤثری برای رفع آن انجام نشده است.

رئیس اتحادیه آژانس‌های مسافرتی ایران اعلام کرد: درخواست فعالان این حوزه از وزیر میراث فرهنگی و معاونان وی این است که با بخش‌های مالیاتی وارد مذاکره شوند، شرایط واقعی صنعت را توضیح دهند و فشار مالیاتی را از دوش این بخش بردارند، زیرا اساساً درآمدی وجود ندارد که مشمول پرداخت مالیات شود.

به گفته او، تعلیق یا حذف مالیات آژانس‌های مسافرتی، دست‌کم برای دو سال می‌تواند مانع از فروپاشی این صنعت شود؛ صنعتی که اگر نیروی انسانی خود را از دست بدهد، حتی پس از عبور از بحران‌ها، بازگشت به حالت عادی سال‌ها زمان خواهد برد.

چرا این موضوع اهمیت دارد: تحلیل هزینه‌ها و تصمیم‌گیری‌های سفر

این گزارش به وضوح نشان می‌دهد که بحران‌های سیاسی و امنیتی چگونه می‌تواند مستقیماً بر هزینه‌های سفر و امنیت شغلی فعالان این حوزه تأثیر بگذارد. فشار مالیاتی بر کسب‌وکارهایی که درآمدی ندارند، نه تنها منطقی نیست، بلکه می‌تواند به بیکاری گسترده و از بین رفتن زیرساخت‌های حرفه‌ای منجر شود. برای مسافران نیز این وضعیت به معنای کاهش کیفیت خدمات، افزایش قیمت‌ها در بلندمدت و حتی ناپدید شدن گزینه‌های سفر در آینده است. تصمیم‌گیری برای سفر در چنین شرایطی باید با در نظر گرفتن این آسیب‌پذیری صنعت و احتمال کاهش خدمات همراه باشد.

ارتباط خبر با مخاطب ایرانی: چرا این گزارش برای شما مهم است؟

این خبر تنها مربوط به فعالان صنعت گردشگری نیست. هر ایرانی که قصد سفر داخلی یا خارجی دارد، به نوعی با خدمات آژانس‌های مسافرتی در ارتباط است. اگر این کسب‌وکارها به دلیل فشارهای مالی و نبود حمایت از بین بروند، در آینده نزدیک گزینه‌های سفر کمتر، قیمت‌ها بالاتر و کیفیت خدمات پایین‌تر خواهد بود. علاوه بر این، از دست رفتن ده�ها هزار شغل مستقیم و غیرمستقیم، بر اقتصاد کل کشور تأثیر منفی می‌گذارد. حمایت از این صنعت در بحران، در واقع سرمایه‌گذاری برای حفظ کیفیت زندگی و تنوع انتخاب‌های سفر برای همه ایرانیان است.

نکته‌ای برای مدیران گردشگری ایران

این گزارش زنگ خطری جدی برای تمامی مدیران و تصمیم‌گیران حوزه گردشگری ایران است. بحران‌ها موقتی هستند، اما از دست رفتن سرمایه انسانی و فروپاشی بنگاه‌های اقتصادی اثرات ماندگاری دارد. لابی‌گری مؤثر با نهادهای مالیاتی و بانکی برای تعلیق موقت پرداخت‌ها و دریافت تسهیلات حمایتی، باید در اولویت فوری اتحادیه‌ها و انجمن‌های صنفی قرار گیرد. همچنین، ایجاد صندوق‌های اضطراری صنعتی برای روزهای بحران می‌تواند تاب‌آوری این بخش را افزایش دهد. نادیده گرفتن این هشدارها به معنای از دست دادن سال‌ها تلاش برای توسعه زیرساخت‌های گردشگری کشور است.