گلستان در قاب رسانه؛ سفری به عمق تاریخ و فرهنگ شمال ایران

 برنامه ویژه خبرنگاران در روزهای پایانی آذر ۱۴۰۴ برگزار گردید تا نمایندگان رسانه‌ها، فرصتی بیابند تا گنجینه‌های منحصربه‌فرد این خطه را از نزدیک ببینند و راوی اصالت تاریخی، گوناگونی فرهنگی و فرصت‌های ناشناخته آن باشند.

گام نخست سفر؛ از هیاهوی پایتخت تا آرامش جنگل

حرکت از مهرآباد شروع شد؛ خروج از شلوغی تهران و حرکت به سوی آرامشی که قرار بود در شمال کشور، لابه‌لای درختان و ابر، خودنمایی کند. با برخاستن هواپیما، روزنامه‌نگاران و چهره‌های شبکه‌های اجتماعی، هر یک با کنجکاوی و اشتیاق، راهی منطقه‌ای شدند که نامش با گوناگونی، محیط زیست و آداب و رسوم پیوند خورده: گلستان.

پس از فرود در گرگان، نخستین مقصد از پیش تعیین شده بود، منطقه حفاظت‌شده قرق. مکانی برای تماشا، شنیدن و درک محیط زیست، آن هم با همراهی وزیر مربوطه که قرار بود این بازدید، صرفاً یک برنامه تشریفاتی نباشد، بلکه اقدامی عملی و میدانی قلمداد شود.

منطقه قرق؛ قلمرویی که هنوز دست طبیعت بر آن حکم می‌راند

این ناحیه در جنوب شرقی گرگان و در مسیر جاده به سوی علی‌آبادکتول واقع شده؛ بخشی از جنگل‌های کهن هیرکانی که همچون نگهبانی سبز از تاریخ طبیعی ایران مراقبت می‌کند. این ناحیه، با انبوه درختان پهن‌برگ، مه همیشگی و آوای زندگی جانوران، بیش از آن‌که دیده شود، حس می‌گردد.

درختان بلندقامت، راه‌های جنگلی و سکوتی که گاهی با آواز پرندگان شکسته می‌شود، فضایی پدید آورده بود که حاضران را از سرعت خبرنگاری، به تفکر و روایتگری دعوت می‌کرد. گوزن‌های مرال، با وقار و احتیاط، میان درختان حرکت می‌کردند؛ نمادی زنده از حیات وحشی که هنوز در این پناهگاه، امنیت دارد.

همراهی وزیر؛ گفت‌وگویی صمیمی در زیر سایه درختان

حضور وزیر در منطقه قرق، فرصتی برای پرسش و پاسخ در فضایی غیررسمی فراهم آورد. پرسش‌ها این بار نه پشت میکروفون، که در دل طبیعت مطرح شد؛ درباره صنعت گردشگری سازگار با محیط زیست، نگهداری از منابع طبیعی، تعادل میان پیشرفت و اکوسیستم و نقش رسانه‌ها در بازتاب درست از مواهب طبیعی.

وزیر، با قدم زدن در مسیرهای جنگلی و گفت‌وگوی رودررو با خبرنگاران، بر این موضوع تأکید کرد که گلستان می‌تواند نمونه‌ای از هماهنگی بین گردشگری و طبیعت باشد؛ نمونه‌ای که نه محیط زیست را قربانی می‌کند و نه مانع پیشرفت می‌شود.

آوای کهن؛ نواختن استاد علمشاهی در آغوش طبیعت

در میانه این فضای سرسبز و آرام، نغمه موسیقی روح تازه‌ای به جنگل بخشید. استاد علمشاهی، با هنرنمایی اصیل خود، پلی بین گذشته، فرهنگ و طبیعت ایجاد کرد. صدای ساز، میان درختان طنین انداخت و لحظه‌ای خلق کرد که نه تنها شنیدنی، که به یاد ماندنی بود.

این اجرا، یادآور این نکته بود که فرهنگ مردمان ایران، تنها در مراسم و جشنواره‌ها محدود نمی‌شود؛ بلکه ریشه در زمین، جنگل و سرزمین دارد.

از قرق تا ناهارخوران؛ ادامه داستان سبز

پس از بازدید از منطقه حفاظت‌شده، کاروان رسانه‌ها به سوی ناهارخوران حرکت کرد؛ ناحیه‌ای معروف و پرطرفدار در جنوب گرگان که سال‌هاست به عنوان یکی از نمادهای گردشگری شهری این استان شناخته می‌شود.

ناهارخوران با فضای جنگلی، هوای دلپذیر و دسترسی آسان، هم مقصد مسافران است و هم محل تفریح مردم شهر. در قلب این ناحیه، هتل جهانگردی ناهارخوران میزبان اصحاب رسانه شد؛ هتلی با پیشینه تاریخی و موقعیت مکانی ویژه که سال‌هاست در پذیرایی از میهمانان داخلی و بین‌المللی نقش مهمی ایفا می‌کند.

اسکان خبرنگاران در این هتل، فرصتی برای استراحت، تبادل نظر و مرور رویدادهای نیم روز نخست فراهم آورد؛ جایی که گفت‌وگوهای خودمانی، گاهی به اندازه جلسات رسمی، حرف برای گفتن داشت.

غروب اقوام؛ شروع جشنی از رنگ و آوا

با نزدیک شدن به زمان غروب، مسیر برنامه به سوی آغاز به کار هفدهمین دوره جشنواره جهانی فرهنگ اقوام ایران تغییر کرد؛ جایی که گلستان، با تمام توان، هویت چندفرهنگی خود را به نمایش گذاشت.

در مراسم آغازین، گروه‌های مختلف قومی ایرانی از جمله ترکمن، بلوچ، کرد، لر، عرب، فارس و دیگران، با لباس‌های محلی، موسیقی فولکلور، مراسم سنتی و غذاهای بومی، صحنه‌ای کم‌نظیر از اتحاد در عین تنوع پدید آوردند. این جشنواره، تنها یک رویداد فرهنگی نبود؛ بلکه نمایشی زنده از ایران رنگارنگ بود.

خبرنگاران، در میان غرفه‌ها، اجراها و گفت‌وگوها، روایت‌های تازه‌ای یافتند؛ روایت‌هایی که نشان می‌داد گلستان، نه فقط میزبان جشنواره، که نماد زندگی مسالمت‌آمیز اقوام گوناگون است.

پایان روز نخست؛ شروع داستانی بلند

روز دوم؛ نگاهی به اصالت تاریخی و چشماندازهای توسعه

در دومین روز این برنامه ویژه (۲۶ آذر)، نمایندگان رسانه‌های سراسری و برخی شبکه‌های بین‌المللی به همراه فعالان فضای مجازی، بازدیدهای میدانی خود را از بخش تاریخی شهر گرگان شروع کردند؛ بخشی که نمایشی از عظمت معماری ایرانی ـ اسلامی و راوی سده‌ها تاریخ و زندگی فرهنگی مردم این ناحیه است.

کوچه‌ها، معابر و ساختمان‌های تاریخی مرکز گرگان، با سبک معماری بی‌نظیر، حیاط‌های داخلی، ساباط‌ها و مصالح محلی، تصویری زنده از پیوند تاریخ و زندگی روزمره را پیش روی حاضران قرار داد؛ فرصتی که می‌تواند به عنوان یکی از محورهای اصلی گسترش گردشگری شهری در شمال ایران مطرح گردد.

مسجد جامع گرگان؛ گوهری تاریخی در مرکز شهر

در ادامه این بازدید، حاضران از مسجد جامع گرگان ـ یکی از شاخص‌ترین و کهن‌ترین بناهای تاریخی استان ـ دیدن کردند. این مسجد که قدمت آن به سده چهارم هجری بازمی‌گردد، در دوره‌های مختلفی مانند سلجوقی، ایلخانی و تیموری مرمت و بازسازی شده و به عنوان یکی از آثار ارزشمند معماری اسلامی در شمال ایران شناخته می‌شود.

برجسته‌ترین ویژگی این بنا، مناره آجری دوره سلجوقی آن است که با نوشته‌های خط کوفی، جلوه‌ای از هنر و معماری دوران اسلامی را نمایش می‌دهد. مسجد جامع گرگان نه تنها کارکرد مذهبی داشته، بلکه در طول تاریخ به عنوان یکی از کانون‌های اجتماعی و فرهنگی شهر نیز عمل کرده است؛ بنایی که امروز می‌تواند به عنوان یک کانون مهم گردشگری فرهنگی و تاریخی، مورد توجه بیشتری قرار گیرد.

بررسی آینده با مدیرکل میراث فرهنگی گلستان

در بخش دیگری از برنامه‌های روز دوم، جلسه و گفت‌وگوی صمیمی حاضران با مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گلستان برگزار شد. در این نشست، چشم‌اندازهای توسعه گردشگری استان، برنامه‌های زیربنایی، رویکردهای حمایتی از سرمایه‌گذاری، نقش رسانه‌ها در معرفی قابلیت‌ها و ضرورت بازتاب درست از هویت فرهنگی استان مورد بحث قرار گرفت.

مدیرکل میراث فرهنگی گلستان با تأکید بر جایگاه استان به عنوان منطقه‌ای چهارفصل با تنوع کم‌نظیر قومی، طبیعی و تاریخی، نقش رسانه‌ها را در ساخت برند گردشگری استان کلیدی دانست و از همکاری دوطرفه با خبرنگاران برای انعکاس ظرفیت‌ها و فرصت‌های سرمایه‌گذاری سخن گفت.

ادای احترام به استاد محمدرضا لطفی؛ موسیقیدان بزرگ ایران

در ادامه برنامه‌ها، حاضران با حضور در آرامگاه استاد محمدرضا لطفی، موسیقیدان برجسته و چهره ماندگار موسیقی اصیل ایرانی، یاد این هنرمند بزرگ را گرامی داشتند.

محمدرضا لطفی در سال ۱۳۲۵ در گرگان به دنیا آمد و از برجسته‌ترین نوازندگان تار و سه‌تار، آهنگساز و پژوهشگر موسیقی ایرانی به شمار می‌رفت. او بنیانگذار گروه موسیقی شیدا و از چهره‌های اثرگذار جریان موسیقی سنتی ایران بود. آثار ماندگاری مانند مجموعه چاووش، قطعه سپیده و اجراهای متعدد در حوزه موسیقی دستگاهی ایران، نام او را در تاریخ موسیقی ایران جاودانه کرده است. استاد لطفی در سال ۱۳۹۳ درگذشت و آرامگاه او در زادگاهش، گرگان، امروز به یکی از نقاط فرهنگی مهم استان تبدیل شده است.

بازدید از بزرگترین باشگاه سوارکاری گرگان؛ پیوند ورزش، اقتصاد و گردشگری

بخش پایانی برنامه‌های روز دوم این سفر، بازدید از بزرگترین باشگاه سوارکاری گرگان بود؛ مجموعه‌ای که به عنوان یکی از مهم‌ترین قابلیت‌های گردشگری ورزشی و اقتصادی استان گلستان شناخته می‌شود.

استان گلستان با سابقه تاریخی در پرورش اسب، به ویژه نژاد اصیل ترکمن، جایگاه ویژه‌ای در صنعت اسبداری کشور دارد. این باشگاه با دارا بودن امکانات حرفه‌ای، توانایی برگزاری مسابقات ملی و بین‌المللی، آموزش، پرورش و جذب گردشگر تخصصی را دارد و می‌تواند نقش مؤثری در ایجاد شغل، توسعه اقتصاد محلی و تنوع بخشیدن به محصولات گردشگری استان ایفا کند.

حاضران در این بازدید، از نزدیک با ظرفیت‌های اقتصادی، سرمایه‌گذاری و گردشگری این مجموعه آشنا شدند؛ قابلیتی که در صورت معرفی هدفمند و پشتیبانی ساختاری، می‌تواند به یکی از برندهای شاخص گردشگری ورزشی شمال کشور تبدیل شود.

این برنامه ویژه رسانه‌ها در استان گلستان، همزمان با هفدهمین جشنواره جهانی فرهنگ اقوام، فرصتی ارزشمند برای بازتعریف تصویر این استان در رسانه‌های داخلی و خارجی فراهم آورد؛ سفری که با تمرکز بر تاریخ، فرهنگ، هنر، موسیقی و فرصت‌های نوین گردشگری، نشان داد گلستان تنها مقصد طبیعت‌گردی نیست، بلکه سرزمینی با هویتی چندلایه و توانمندی‌های گسترده فرهنگی و اقتصادی است.

گزارش از شیرین نجوان و داوود طالبی

پایان خبر.