راز شادترین مردم جهان در فنلاند چیست؟

از دوران نوزادی، هر سال به دیدار شادترین کشور روی زمین رفته‌ام. در نگاه اول، فنلاند به نظر نمی‌رسد بستر مناسبی برای پرورش شادی باشد. در میانه‌ی زمستان، خورشید تنها دو تا پنج ساعت در روز ظاهر می‌شود و دما می‌تواند به زیر منفی بیست درجه سانتی‌گراد سقوط کند. (به نظر می‌رسد آب‌وهوای همیشه آفتابی و گرم، پیش‌نیاز شادی نیست.)

گزارش جهانی شادی بر اساس نظرسنجی‌ای است که مردم در آن رضایت خود از زندگی را ارزیابی می‌کنند و فنلاندی‌ها در هشت سال گذشته راضی‌ترین بوده‌اند. سازمان گردشگری این کشور با زیرکی بازاریابی، با کمپین تبلیغاتی «کلاس استادی شادی» از این فرصت استفاده کرده است. و احتمالاً تصادفی نیست که لونلی پلنت، فنلاند را در راهنمای سفر بهترین‌های ۲۰۲۶ خود به عنوان کشوری «برای یافتن شادی در مکان‌های بکر» نام برده است.

من نیمه‌فنلاندی هستم و کنجکاوم بدانم فنلاندی‌ها راز شادی را چه می‌دانند و همچنین بازدیدکنندگان چه چیزی می‌توانند از آنان بیاموزند. با پرسیدن از دوستان و خانواده شروع کردم. پاسخ یکسان بود: «چون انتظارات کمی داریم» – پاسخی که بسیار گویای شخصیت فنلاندی‌هاست. مستقیم، مختصر و همراه با طنزی ظریف.

البته، عوامل اجتماعی مانند سطوح نسبتاً بالای آموزش و برابری نیز وجود دارند. اما من دلیل دیگری می‌بینم که مسافران می‌توانند از آن بهره ببرند: فنلاند همه‌چیز درباره آرامش ذهنی ناشی از لذت‌های ساده، سرعت آرام زندگی و ارتباط با طبیعت است.

هر تابستان، مشتاقانه منتظر قدم زدن در جنگل‌های توس و کاج هستم، با تخته‌سنگ‌های گرانیتی پوشیده از خزه، که فرشی از سرخس و بوته‌های بلوبری و لینگون‌بری است. لذت دیدن توت‌فرنگی‌های وحشی ریز و جواهرمانند و انداختن آن‌ها در دهان، جایی که طعمش منفجر می‌شود. سپس فصل چیدن بلوبری فرا می‌رسد، بهانه‌ای دیگر برای گشت‌وگذار در جنگل با ظرفی در دست – اگر اول آن‌ها را در دهان نگذارید. این‌ها بلوبری‌های چاق سوپرمارکتی نیستند؛ کوچکترند و با جوهره غلیظ جنگل. فنلاند دارای حق سنتی منحصربه‌فردی برای گشت‌وگذار به نام «حق هر فرد» است، بنابراین می‌توانید مسیری را که بوته‌های توت نشان می‌دهند دنبال کنید، به شرطی که حریم خصوصی باغ‌ها را محترم بشمارید.

من عاشق شنا در آب خنک، نرم و آبی عمیق و سپس گرم شدن در یک ساحل شنی هستم. در یک عصر گرم تابستانی، هیچ جایی را به اینجا ترجیح نمی‌دهم

فنلاند در حال محبوب شدن به عنوان مقصدی برای «تعطیلات خنک» است – جایگزینی برای گرمای طاقت‌فرسای تابستان مدیترانه – اگرچه تابستان گذشته خودش موج گرمای بیست روزه‌ای را تجربه کرد که سواحل دریاچه‌ای آن را شبیه ریویرا کرد.

منطقه‌ای از فنلاند که به بهترین شکل می‌شناسم کارلیای جنوبی است که بیشتر آن در منطقه دریاچه‌ای فنلاند قرار دارد. این منطقه تحت سلطه دریاچه سایمای مملو از جزیره است، که چهارمین دریاچه بزرگ اروپاست. من عاشق شنا در آب خنک، نرم و آبی عمیقی هستم که تا افق امتداد دارد و سپس گرم شدن در ساحل شنی که در پشت آن درختان همیشه‌حاضر کاج و توس قرار دارند. در یک عصر گرم تابستانی، هیچ جایی را به اینجا ترجیح نمی‌دهم. این شادی است.

شادی ناشی از بودن در جنگل توسط علم نیز تأیید شده است. تحقیقات نشان می‌دهد که بودن در میان درختان کاج احساس آرامش ما را افزایش و استرس را کاهش می‌دهد، به لطف ترکیبات موجود در رایحه درختان. این انگیزه‌ای بیشتر برای کند کردن سرعت و نفس کشیدن در هوای جنگل است.

بسیاری از انگلیسی‌زبانان تنها یک کلمه فنلاندی می‌دانند، اما این کلمه کلید دیگری برای شادی این ملت است: سونا. ترشح اندورفین ناشی از سونا به فنلاندی‌ها کمک می‌کند تا از زمستان‌های طولانی و تاریک عبور کنند. در هلسینکی، یکی از محبوب‌ترین سوناهای کنار دریا، لویلی است. در زمستان، آن‌ها سوراخی در یخ دریا ایجاد می‌کنند تا بتوانید با شیرجه زدن در آن خنک شوید. اگر در زمستان به فنلاند سفر می‌کنید، تاریکی، سوناها و چراغ‌های چشمک‌زن را در آغوش بگیرید و از چند ساعت روشنایی روز نهایت استفاده را ببرید. گشتن در جنگل، با شاخه‌هایی که از برف انباشته شده‌اند، پیاده، با کفش برفی یا اسکی صحرانوردی، جادویی است. سکوت و آرامش خاصی وجود دارد که برف به ارمغان می‌آورد. و شاید یادگیری حفظ تعادل بین تاریکی و روشنایی است که به رضایت در میان فنلاندی‌ها منجر می‌شود.

فراتر از دریاچه‌ها، جنگل‌ها و سوناها، چیزهای زیادی برای کشف وجود دارد. هلسینکی پایتخت پررونقی است که طبیعت را با فرهنگ درمی‌آمیزد. دوسالانه هلسینکی در موزه هنر هلسینکی در جزیره والیساری برگزار می‌شود که با قایق بیست دقیقه از مرکز شهر فاصله دارد. گشت‌وگذار در جزیره جنگلی خودش لذت بخش است و هنر یک امتیاز اضافه است. دوسالانه بعدی در تابستان ۲۰۲۷ برگزار می‌شود.

تابستان گذشته در هتل جدید چوبی سوکوس هتل پیر ۴ در بندر اقامت کردم. باغ و بار پشت‌بام، منظره‌ای ۳۶۰ درجه از دریا و سراسر شهر ارائه می‌دهد. در یک عصر گرم ژوئیه، با دی‌جی که موسیقی پخش می‌کند و غروب آفتابی که آسمان را تا پس از ساعت ده شب پر می‌کند، بودن در آنجا شادی‌بخش است. در نزدیکی بندر، استخر دریایی آلاس قرار دارد که می‌توانید از سونا و شنا لذت ببرید، با انتخاب بین استخرهای گرم و سرد، بسته به سطح شجاعت شما.

شاید رویکرد لیست آرزوها با روحیه فنلاندی همخوانی نداشته باشد – شادی آن‌ها از آشنایی عمیق با یک مکان می‌آید

خیابان اسپلانادی با مغازه‌های طراحی پوشیده شده است اگر می‌خواهید قطعه‌ای از استایل فنلاندی را با خود به خانه ببرید. طرح‌های گل‌دار متمایز ماری‌مکو، شیشه‌های ایتالا و چینی‌های آرابیا، از جمله لیوان‌ها و بشقاب‌های مومین در آنجا یافت می‌شود.

رستوران‌هایی که محصولات فصلی و محلی را عرضه می‌کنند، رونق دارند. موردعلاقه من ماگو است که یک منوی پنج‌گانه گیاهی سرو می‌کند که هر غذا از خلاقیت لبریز است. و البته، قهوه و شیرینی دارچینی برای سوخت‌رسانی به همه وجود دارد (فنلاندی‌ها بیشترین مصرف قهوه سرانه در جهان را دارند).

بخش‌های زیادی از فنلاند هنوز ندیده‌ام. هرگز به لاپلند نرفته‌ام تا رنگ‌های پاییزی و شفق شمالی را ببینم. دوست دارم در بیابان‌های کارلیای شمالی گشت‌وگذار کنم، روی دریاچه سایما قایقرانی کنم و در منطقه دریاچه‌ای دوچرخه‌سواری کنم. با کشتی از استکهلم به هلسینکی از میان مجمع‌الجزایر بالتیک عبور کرده‌ام، اما هرگز زمانی را روی خود جزایر نگذرانده‌ام. اما شاید رویکرد لیست آرزوها با روحیه فنلاندی همخوانی نداشته باشد – شادی آن‌ها از آشنایی و شناخت عمیق یک مکان می‌آید، به همین دلیل است که بسیاری از فنلاندی‌ها سال به سال به کلبه‌های تابستانی خود بازمی‌گردند.

مومین‌ها، شخصیت‌های دوست‌داشتنی کودکان که توسط تووه یانسون خلق شده‌اند، یکی از معروف‌ترین صادرات فنلاند هستند. مومین‌ترول با فلسفه ساده‌ای زندگی می‌کرد: «من فقط می‌خواهم در صلح زندگی کنم، سیب‌زمینی بکارم و رویا ببینم.» شادی انتخابی است که می‌توانیم داشته باشیم، و این چیزی است که من از فنلاندی‌ها و بودن در فنلاند آموخته‌ام – تعقیب شادی نیست که شما را خوشحال می‌کند، بلکه بودن در لحظه، رها کردن تلاش، رها کردن انتظارات است. درختان را نفس بکشید. در آب سرد شیرجه بزنید. بیدار شوید و بوی قهوه را استشمام کنید. یک فرشته برفی بسازید. غروب آفتاب را در گستره آبی یک دریاچه تماشا کنید. این شادی به سبک فنلاندی است.