نصب حفاظ الکترونیکی برای نجات چغازنبیل ضروری است

به گزارش پایگاه خبری سفرنویسان، محوطه باستانی چغازنبیل علاوه بر بنای عظیم زیگورات، شامل چندین عبادتگاه و سازه دیگر است که سطح بالای فرهنگ و هنر معماری در آن دوران را به نمایش می‌گذارد.

زیگورات این منطقه، یک برج مذهبی است که برای نیایش خدایان تمدن ایلام باستان احداث شده بود. این سازه در ابتدا به شکل یک هرم پلکانی چندطبقه و با خشت‌های بزرگ ساخته شده بود. بلندی آن در زمان احداث حدود ۵۲ متر تخمین زده می‌شود که امروزه بر اثر عوامل طبیعی و گذر ایام، از ارتفاع آن کاسته شده است. از آن دوره تا به امروز، چغازنبیل همواره یکی از برجسته‌ترین مقاصد گردشگری تاریخی ایران محسوب می‌شود.

چالش‌های بزرگ در مسیر صیانت از چغازنبیل

با وجود جایگاه تاریخی و جهانی این اثر کهن، چغازنبیل با موانع عمده‌ای در راه مراقبت و نگهداری روبرو است.

عاطفه رشنویی، سرپرست پایگاه میراث جهانی چغازنبیل، در گفت‌وگو با خبرنگاران، بر لزوم پاسداری پیوسته از این مکان تأکید کرد و به مشکلات اصلی پیش روی این محوطه اشاره نمود.

او اظهار داشت: یکی از عمده‌ترین دشواری‌ها، عدم وجود دیوار یا مانع مناسب برای جلوگیری از رفت‌وآمد غیرقانونی مردم و خودروها در محدوده این اثر است.

وی ادامه داد: این مسئله سبب شده افراد بدون اطلاع از ارزش این محوطه، به آسانی به داخل آن وارد شوند و در برخی موارد حتی با وسایل نقلیه در آن تردد کنند که تهدیدات بزرگی برای این بنای تاریخی در پی دارد.

لزوم ایجاد مانع و اقدامات مرمتی

مدیر پایگاه میراث جهانی چغازنبیل تأکید کرد: برای پیشگیری از خسارت‌های بیشتر، باید یک حصار مناسب در پیرامون چغازنبیل ایجاد شود. به ویژه با توجه به اینکه قسمت‌هایی از حریم درجه یک این محوطه در معرض تخریب و تسطیح قرار دارد، نیاز به نیروی کارشناس و ابزارهای حفاظتی ضروری احساس می‌شود.

او گفت: بهترین راه حل در این زمینه، به کارگیری موانع الکتریکی است که البته تهیه اعتبار مالی لازم برای این کار، به ویژه در شرایط کنونی اقتصادی، خود یک چالش بزرگ به شمار می‌آید. زیرا هزینه آن حدود ۲۰ میلیارد تومان برآورد می‌شود و تأمین این بودجه برای ما دشوار است.

کارهای انجام شده و موفقیت‌ها

با وجود همه موانع، کوشش‌های بسیاری برای صیانت و نگهداری چغازنبیل صورت گرفته و همانطور که عاطفه رشنویی گفته، از ده سال پیش تاکنون، همکاران او در گروه‌های پایش و عملیاتی، با پایداری در شرایط سخت آب‌وهوایی در گرمای شدید و سرمای طاقت‌فرسا، بی‌وقفه برای حفظ سلامت این معبد باستانی تلاش کرده‌اند.

یکی دیگر از دستاوردهای مهم در زمینه حفاظت از چغازنبیل، اخذ سند مالکیت ۴۵۰ هکتار از زمین‌های اطراف این محوطه است. این سند مالکیت که پس از هفت سال پیگیری به دست آمده، گامی اساسی در جهت صیانت از این منطقه و جلوگیری از تصرف‌های غیرقانونی محسوب می‌شود.

رشنویی گفت: ما موفق شدیم سند مالکیت ۴۵۰ هکتار از اراضی پیرامون چغازنبیل را کسب کنیم و این موضوع به ما کمک می‌کند تا از تصرف‌های غیرمجاز جلوگیری نماییم.

سرپرست پایگاه میراث جهانی چغازنبیل بیان کرد: محافظت از چغازنبیل باید به عنوان اولین اولویت برنامه‌ریزان در سطح استان و کشور قرار گیرد.

او تصریح کرد: چغازنبیل همواره در کانون توجه سیاست‌گذاران نبوده، در حالی که این محوطه باید در صدر فهرست اولویت‌های حفاظت از میراث فرهنگی باشد. اگر شرایط مراقبت از این اثر تغییر نکند، احتمال وارد آمدن آسیب‌های جدی به این میراث جهانی وجود دارد.

چغازنبیل با پیشینه چندین هزارساله خود، نه تنها یکی از گنجینه‌های بی‌بدیل ایران، بلکه بخشی از میراث مشترک بشریت به حساب می‌آید. این محوطه باستانی نیازمند توجه و تلاش فراگیر در عرصه مرمت و نگهداری است. از تأمین منابع مالی برای ایجاد حصار و جذب نیروی متخصص گرفته تا ایجاد امکانات لازم برای پیشگیری از آسیب‌های احتمالی، همه این موارد باید در اولویت‌های دولت و مسئولان ذی‌ربط قرار گیرد تا این میراث گران‌بها برای آیندگان حفظ شود.